Dagboek van de opperrabbijn, 30 augustus 2026

Dagboek van de opperrabbijn, 30 augustus 2026

Als u, mijn trouwe lezer en vriend van Israël, dit leest, zit ik al, naar ik vermoed, uitgeput in het vliegtuig op de terugweg van het Heilige Land naar Nederland. Woensdag jl. zat ik, namens EJA - European Jewish Association, samen met Pieter van Oordt van het IPC – Israel Producten Centrum, voorzien van een drietal advocaten, in het Paleis van Justitie in Den Haag in een rechtszaak tegen onze “haantje-de-voorste-Nederlandse Overheid”, die heeft besloten dat inkoop en verkoop van producten uit Israël verboden gaat worden met ingang van 22 september. Ja, ik weet dat het verbod slechts betrekking heeft op producten uit de betwiste gebieden, maar ik garandeer u dat als deze wet er eenmaal is, het duidelijk gaat worden dat heel Israël betwist gebied is.

Laat ik vooropstellen dat ik de Nederlandse Overheid niet van antisemitisme verdenk, absoluut niet. Maar wel van onzorgvuldigheid. Ten eerste: als Nederland zich zo actief meent te moeten mengen in het conflict in het Midden-Oosten, waarom dan ook niet in conflicten elders in de wereld? De wereld is honderdtachtig brandhaarden rijk-arm. Beseft mijn Overheid dat zij door haar boycot van Israël voeding geeft aan het huidige antisemitisme?

Enige jaren geleden zei een topper uit de Nederlandse Overheid tegen mij dat het huidige antisemitisme in ons land voor 98% afkomstig is van de moslims. Waarop ik, de Jood, hem antwoordde dat toen tachtig procent van mijn familie werd vermoord, er geen moslims in Nederland woonden… Waarom weigert de Overheid in te zien dat ze met haar boycot van Joden, want voor de meeste Nederlanders bestaat er geen verschil tussen een Jood en een Israëliër, de haat tegen mij als Nederlandse burger aanwakkert? Waarom geen verbod op producten uit China en vele andere landen waar op grote schaal gediscrimineerd wordt?

En terwijl ik nu mijn dagboek schrijf en u mijn dagboek leest, worden er in Afrika honderden medemensen vermoord, waaronder vele moslims, maar die slachtpartijen hebben geen invloed op de prijs van benzine en diesel. Waarom moet mijn NL-Overheid zo vlijtig zijn, gelijk toentertijd… Het was de Nederlandse politie die de Joden uit hun huizen haalde. Beste Overheid: laat die paar Joden die Nederland nog telt met rust. Zorg dat ze hier kunnen blijven en geef niet toe aan chantage, want dat gebeurt.

De rechtszaak had moeten duren van 13:00 uur tot 14:00 uur en om alles een beetje royaal te houden, ging ik ervan uit dat ik om 14:30 uur huiswaarts zou keren om vervolgens om 15:30 uur naar Schiphol te gaan, alwaar ons vliegtuig om 19:00 uur zou vertrekken richting Tel Aviv airport. Vervolgens kreeg ik bericht uit Israël dat ons vliegtuig pas om 20:00 uur zou vertrekken, waardoor ik meer reistijd zou hebben, maar op het laatst werd het toch weer 19:00 uur, om vervolgens in een race tegen de tijd toch weer om 20:00 uur te vertrekken. Uiteindelijk zaten we pas om 20:30 uur in de lucht.

Voeg daarbij dan ook nog dat de rechtszaak uitliep tot 16:00 uur en u begrijpt dat ik enigszins gestrest mijn goed georganiseerde Nederland verliet. Overigens bleef het bord op Schiphol volhouden dat het vliegtuig om 19:00 uur vertrok, ook toen het al ruim 20:00 uur was. Kennelijk geldt bij Schiphol: beloofd is beloofd!

In Israël ligt dat tijdsprobleem geheel anders, want iedereen weet dat 19:00 uur op z’n vroegst 20:00 uur is. Daar weet je tenminste waar je aan toe bent.

En toen: aan het werk! Donderdagavond een bar mitswa van een achterneefje dat toevallig nu bar mitswa werd, maar vrijdagavond begonnen we waarvoor we gekomen waren. Precies 110 (elf tafels van tien per tafel) vluchtelingen uit Oekraïne waren gekomen naar een reünie in Petach Tikwa. Mendel Kohen, de gevluchte rabbijn van Marioepol, was de organisator en mijn persoontje en mijn Blouma de gastsprekers. Het was geweldig.

De eerste Oekraïners waren er al om half zeven en de laatsten gingen om half twaalf naar huis. Sjabbatochtend een volle sjoel, veel voller dan op een gewone sjabbat. Kiddoesj met lunch daarna weer… Om een lang verhaal kort te houden: ik heb alles bij elkaar zes keer het woord mogen/moeten voeren.

Verrassing: los van de Oekraïense vluchtelingen was er ook een bescheiden Nederlandse delegatie aanwezig. Sjors Italiaander met zoon en kleinzonen, Rob de Vries, een van mijn eerste leerlingen, die ik bij hem thuis in Neede les heb mogen geven zo’n vijftig jaar geleden. Ook zijn uit Rusland afkomstige echtgenote en zonen waren aanwezig.

Voor de onverwachte Nederlanders werd er een twaalfde tafel bijgeregeld, zodat het totale aantal deelnemers ruim de 110 oversteeg, maar de Hollandse Joden telden (ook daar!) niet mee, want ik was ingevlogen voor de Oekraïners en een paar verdwaalde Russen, maar niet voor Nederlandse Joden.

Nogmaals, als u mijn reisverslag leest, zit ik alweer in de lucht of ben ik al hoog en droog thuis. Maar is thuis wel zo hoog en droog? Ik vroeg me serieus af of ik niet toch beter mijn thuis moest gaan inruilen. Maar net toen dat in mijn gedachten opkwam, herinnerde ik me wat Sjors Italiaander sjabbat tegen mij zei, ongevraagd: Binyomin, jouw plaats is Nederland. Zolang er daar nog Joden wonen, heb je hier in Israël niets te zoeken.

Omdat toeval niet bestaat en ik het ook wel een beetje zo had geregeld, was er gisteravond, zondagavond dus, de choepa van de zoon van een jongere broer van Blouma. Omdat die jongere broer in Australië woont en Blouma, zonder vooroverleg, hem had beloofd dat als ooit een van zijn kinderen in Israël trouwt, wij van de partij zullen zijn. En dat waren we dus.

En ondertussen is Rosj Hasjana in volle aantocht. Wat herdenken we op Rosj Hasjana? De schepping van de eerste mens en van de wereld in z’n totaliteit. Rosj Hasjana is altijd twee dagen; het is in feite een dag van achtenveertig uur. De eerste vierentwintig uur staat de gedachte centraal dat G’d de wereld heeft geschapen. Waarom? Onbekend, zo wilde HIJ nu eenmaal.

De tweede dag leert ons wat G’d van ons schepselen wil: Hem dienen. Allen hebben we een opdracht in deze wereld, ook mensen die zo verstandig waren om geen rabbijn te worden. Kijk om je heen en zie waar je nodig bent, waar je er voor de medemens kunt zijn, een bijdrage kunt leveren aan de brede samenleving.

Of neem gewoon in je handbagage, als je uit Israël naar Nederland vliegt, een fles heerlijke Israëlische wijn mee, bij voorkeur uit de betwiste gebieden. Mocht je bij de Nederlandse grens betrapt worden en in het gevang belanden, bel me even. Ik kom je graag met liefde en een glaasje koosjere Israëlische wijn bezoeken.